Бүгенге көндә без үзебезгә шундый сорау куябыз: нишләп соң кешенең тормышында тынычлык һәм куркынычысызлык югалды. Халыкларның бер-берсе белән конфликтка керүләре, бер дәүләтнең икенче дәүләт белән сугышулары, кешеләр кыргый җәнлекләргә охшап бер-берсен өзгәләп ташларга әзер булулары бүгенге көндә ачык күренә. Миллионлап кеше үтерелә, яралы яки үзенең туган ягыннан сугыш аркасында китергә мәҗбүр була, кешенең торган урыннары җимерелә. Көчлеләр көчсезләрне изә, байлар ярлыларны эксплуатациялиләр, хөкүмәт явызлана, ә үзләрен закон яклаучылар дип атап йөргән кешеләр гаделсез булып чыга. Байлар үзләренең байлыгы белән агуланган, ә байлыкка бирелгән кеше тәкәббер һәм эре. Әхлаклылык, дуслыкта ышаныч юк. Кеше бер-берсенә ышанычын югалтты. Бүгенге көндә кешеләр группаларга бүленделәр һәм бу группалар бер-берсенә көч яки ялган һәм башка төрле юллар белән һөҗүм итәләр һәм шулук вакытта үзләрен дөрес дип саныйлар. Бу бөтен начарлыкларның, проблемаларның төп сәбәбе нәрсәдә соң? Бөтен табигатьнең яшәлеше, кешелек тормышыннан башка тәртип белән яши һәм тынычлыкны бозмый, тәртипсезлекне булдырмый. Нишләп соң кешелек тормышы бу тәртиптән мәхрүм ителгән? Бу әһәмиятле һәм катлаулы сорауны артык буталчык дип саныйлар. Ләкин аның җавабы алай ук авыр түгел. Кешелек шуңа газап чигә, чөнки тормыш юлы дөреслеккә тәңгәл килми һәм шунда гына тәртипкә киләчәк, әгәр дә кеше үзенең тормышын дөреслеккә ятышлы итеп төзесә. Әгәр дә сез, бу дөнья Яратучыдан башка көн күрүенә үзегезне ышандырасыз, яки илаһилык сыйфатларын үзегезгә өстәп язырга батырчылык итсәгез, яки икенче алланы танысагыз барыбер да чынбарлык шулук калачак. Барыбер да Яратучы галәмнең Хуҗасы, Иясе була һәм сез Аның колы буларак Аның чиксез киңлекләрендә яшисез һәм барыбер да Аның кодрәтендә һәм хакимлегендә каласыз. Сез бары тик үзегезнең адашу аркасында раслаган, дөреслеккә туры килмәгән яшәү рәвеше өчен түлиячәксез һәм газап чигәчәксез, хәтта сез бу яшәү рәвешен дөрес һәм тиешле дип санасагыз да. Аллах Тагәлә галәмнең хуҗасы, Ул – Үзенең хокукы белән галәмнең хөкем итүчесе һәм Аның хакимлеге сезнең тануыгыздан бәйле түгел. Аның хакимлеге Үзенең көченә бәйле. Җир, Ай, Кояш һәм башка галәмнәр, бөтен көчләр Аның җитәкчелегенә буйсынганнар. Сезгә тормышта терәк булып торган әйбер дә Аның кулында. Аның ирегеннән сезнең яшәешегез бәйле. Бу факт һәм сез аны берничек тә үзгәртә алмаячаксыз. Сез моны танымаска да, моңа күзләрегезне йомырга да, үзегезгә охшаганча аңлатырга да мөмкинсез, ләкин ул барыбер да үзгәрмичә калачак. Бу чынбарлыктан сезнең ваз кичүегез аларга әһәмиятле түгел, ләкин сезгә бу бик мөһим. Әгәр дә сез бу фактларны кабул итсәгез һәм бу тормышта үзегезнең урыныгызны аңласагыз, сез үзегезнең тормышыгызны тиешле рәвештө төзи алырсыз. Әгәр дә сез үзегезгә тиешле булмаган урынны үзләштерергә тырышсагыз, сез әлбәттә үзегезгә газап һәм авырлык китерәчәксез, ләкин чынбарлык үзгәрмичә калачак. Аллах Тагәлә галәмдә Хуҗа булучы, сезнең нинди хәлдә булуыгызны, сезгә ачыклык кертергә тиеш иде. Ул сезне яратты һәм сезнең бердәнбер бурыч Аллах Тагәлә теләгәнчә, кушканча яшәргә һәм эш кылырга. Ул гына сезне саклый һәм сезне ризык белән тәэмин итеп тора, сезнең хәлегез кол хәлендә генә һәм сезнең хокукыгыз һәм хуҗа булуыгыз шуңардан уза алмый. Ул – бөтен дөньяның хуҗасы, шул рәттән сезнең дә, һәм Аның хакимлеге астында сез бернинди дә урынга яки статуска ирешә алмаячаксыз, Аңа буйсыну статусыннан тыш. Күкләр һәм җирләр бөтенесе аның милке һәм андагы барган процесслар, Аның теләге буенча башкарыла. Сез үзегезнең законнарыгызны үзегезнең теләгегез буенча урнаштырып карарга тиеш түгелсез. Шулай да, әгәр сез моны эшләсәгез, дөреслектә бу законнардан газап чигәчәксез. Бер кешенең дә яки законнар чыгару органының да үзенең теләге һәм үзсүзлеге аркасында законнар чыгарырга хокукы юк һәм шулай ук Аллахның колларына Аның законнарын түгел, ә үзләренең законнарын кулланырга кушырга тиеш түгелләр.
Бер хөкүмәтнең дә үзенең хакимлеген тормышка ашырырга, шул вакытта Илаһилык Хакимлеген мыскылларга һәм халыктан үзенең әмерләренә буйсынуын таләп итәргә хокукы юк. Бер кешегә дә хокумәтне идәра итәргә теләүче яки итүче кешене танырга һәм аларны Аллахның законнары буенча идәра итүче кешеләрдән артык күрергә рөхсәт ителми. Барлыкка Китерүченең законнарыннан баш тарту һәм кеше уйлап чыгарган законнарны тану. Бу бөтенесе буйсынмау һәм баш күтәрү (фетнә) акты булып тора һәм гаеплеләр хәзер яки соңрак җәзага тартылачаклар. Бармы шундый кеше яки кеше төркеме чынлап та хакимлек, закон чыгаручы һәм идәра итүче функциясен үз өсләренә алучылар? Әгәр машинаның ничек эшләүн белмәүче кеше аны хәрәкәткә китерсә, һәрбер машина һичшиксез яраксыз хәлгә киләчәк. Мәсәлән, сез йөртә белмәүчегә автомобилегезне ышанып бирәсез ди, һәм сезнең тиздән кәефегез китәчәгенә шик юк. Әгәр машина корыч һәм тере булмаган төрле металлардан һәм материаллардан ясалган һәм ул эчке төзелеше һәм эшләве турында белемсез кулланыла алмый икән ничек соң кеше, меңнән артык проблемасы һәм санап бетергесез күп мәшәкатьләре булган кешелек дөньясы өстеннән хакимлек итә алачак, әгәр ул хәтта үзен дә тиешенчә белеп бетерми, ә икенчеләре турында әйтеп тә тормыйк? Әгәр дә мондый кешеләр законнар чыгару ролен үз өсләренә алсалар һәм кешенең эшләре белән идәра итсәләр, кешеләрнең язмышы, һичшиксез машинаның тәкъдиреннән бер нәрсә белән дә аерылмас. Сез үзегез дә шуны күрә аласыз: кайда гына Яратучы законнар урынына, кеше уйлап чыгарылган законнар хөкем сөрсә, кайда гына Яратучы законнарын мыскыллап кешеләрнең эшләреннән кеше идәрә итсә - монда беркайчан да тынычлык һәм тәртип хөкем сөрмиячәк. Бүгенге көндә кан кою һәм җәберләү, гаделсезлек һәм золым, эксплуатацияләүләр һәм диградасия чәчәк ата, җәмгыятнең әхлаклылыгы, аның торышы артка тәгәри. Яратучы тарафыннан бирелгән бөтен көчләр һәм сәләтләр яхшылыкны, прогрессны булдыру өчен түгел, ә дөреслектә кешелекне юкка чыгару өчен кулланыла. Кешеләрнең санап бетергесез газаплануларының
сәбәбе шунда: ул механизмны һәм машинаның эшләүен белмәүче һәм аны йөртеп караучы бала кебек булуында. Машинаны ясаучы гына аның серен, механизмны аны идәрәа итү, куллану ысулын белә. Әгәр дә кешеләр хәзер үк үзләренең һәлакәткә таба эшләнгән адымнарын үзгәртсәләр һәм Яратучы законнары буенча намуслы яшәсәләр, кешеләр ягыннан китерелгән зарарны үзгәртергә була һәм аның тормышын коткарырга була. Сез үзегез дә шуны күрә аласыз: кайда гына Яратучы законнар урынына, кеше уйлап чыгарылган законнар хөкем сөрсә, кайда гына Яратучы законнарын мыскыллап кешеләрнең эшләреннән Кеше идәра итсә - монда беркайчан да тынычлык һәм тәртип хөкем сөрмиячәк. Бүгенге көндә кан кою һәм җәберләү гаделсезлек һәм золым, эксплуатацияләү һәм деградация чәчәк ата, җәмгыятнең әхлаклылыгы, аның торышы артка тәгәри. Яратучы тарафыннан бирелгән бөтен көчләр һәм сәләтләр яхшылыкны, прогрессны булдыру өчен түгел, ә дөреслектә кешелекне юкка чыгару өчен кулланыла. Кешеләрнең санап бетергесез газаплануларының сәбәбе шунда: ул механизмны һәм йөртеп караучы бала кебек булуында. Машинаны ясаучы гына аның серен, механизмны аны идәра итү, куллану ысулын белә. Әгәр дә кешеләр хәзер үк үзләренең һәлакәткә таба эшләнгән адымнарын үзгәртсәләр һәм Яратучы законнары буенча намуслы яшәсәләр, кешләр ягыннан китерелгән зарарны үзгәртергә һәм аның тормышын коткарырга була. Бу проблеманың чишелешенә башка юл юктыр.Аллах Тагәлә кешеләргә шәригать хөкемнәрен иңдергәндә, Ул безнең өстебездән хөкем итер өчен генә иңдермәде, ә бары тик безгә җиңеллек китерер өчен.
Чөнки ул гына кешенең асылын, нәфесен белә. Һәм бары тик шушы кануннар гына кешелекне бәхеткә һәм тынычлыкка китерә.
Аллах Тагәлә Көръәндә әйтә:
« Ий Мухәммәд (с.г.в.), Без сине ебәрмәдек, мәгәр галәмнәргә рәхмәт өчен генә җибәрдек.» (21:107)
Ислам җәмгыятенең җыелмасы – шәригать, моңа хәтле булган кануннарны
(Тәүрат, Инҗил) төпләп тәмамлаган һәм Аллах Көръәндә әйтә:
« Берәү Ислам диненнән башка дингә иярсә, аның дине вә гамәле һич кабул булмый, ул ахирәттә хәсрәтләнүче вә һәлак булучыдыр». (3:85)
Бары тик Ислам шәригате генә кешеләренең һәр проблемасына җавабы бар (экономика өлкәсендә, юристпруденция, эчке һәм тышкы политиканы алып бару) һәм бу законнар һәр гасырга, вакытка туры килә. Кайбер галимнәргә бу законнар аңлашылып бетми. Чөнки алар Яратучы законнарын кеше уйлап чыгарылган законнар белән чагыштыралар. Бу законнарны нинди генә сәләтле кеше уйлап чыгармасын, ләкин аларның гаделсез һәм барлык кешеләргә дә туры килмәүлеге ачыклана һәм бу барыбызга да ачык күренә. Ләкин шуңа да карамастан алар Хак Тәгаләнең законнарын мәхлүк булган кеше законнары белән чагыштырырга батырчылык итәләр. Аллахның көдрәтен барлык кешеләрне мөмкинлекләре белән чагыштырып буламаган шикелле, ислам шәригатен дә Кеше законнары белән чагыштырып булмый. Чөнки кеше чикле һәм Аллахның колы. Аллахның бөеклеге чиксез һәм шуңа күрә күпме вакыт үтмәсен безгә иңдерелгән Көръәнгә бернинди дә зыян һәм үзгәреш кертелмәс.
Аллах Тәгалә әйткән:
« Ул Көръәннең алдыннан да вә артыннан да батыл килмәс, ягъни Көръән иңгән елларда да хәзерге көндә дә Көръән Кәримне вә аның хөкемнәрен, вәгазьләрен юкка чыгара торган көч, вә күәт дөньяда табылмады һәм табылмас». (41:42)
« Ни өчен күп кешеләр Көръәннең мәгънәсен фикерләп, уйлап карамыйлар?
Чын күңелдән фикерләп укысалар, әлбәттә Көръәннең Аллах сүзләре икәнлеген белер иделәр. Әгәр бу Көръәннең Аллахтан башка бер кешенең сүзләре булса иде, әлбәттә, кешеләр ул Көръәндә бер – берсенә каршы булган сүзләрне күп табар иделәр.» (4:82)
Ә инде кеше үзе уйлап чыгарган системаны карасак, ул бары тик деградациягә һәм газаплануга гына китерә . Шуңа күрә Көрьәннең күпчелек аятләрендә бары тик Ислам шәригатенең генә дөреслеккә һәм яктылыкка алып бара торган юл итеп күрәбез, ә инде кеше үзе уйлап чыгарган закон һәм система бары тик адашуга китерә. Аллахның сүзләренә колак салыгыз:
« Ий китап әһелләре! Килде сезгә расулебез Мөһәммәд (с.г.в.) китабыгызда Аллах хөкемнәрен яшергәнегезнең күпләрен белдерер өчен, вә күпләрен гафу итәр, әйтмәс.»
«Аллах күндерер бу Көръән белән аның ризалыгына ияргән мөэминнәрне иминлек, тынычлык юлына, ягъни җәннәтләр юлына һәм аларны Үзенең теләге вә ярдәме белән көферлек, наданлык һәм бидегәт, хорафәт караңгылыгыннан чыгарып, чын иман, хак дин яктылыгына кертер һәм аларны туры юлга күндерер.»(5:15 – 16)
« Аллах Тагәлә хак мөэминнәрнең Хуҗасы, аларны бидәгат, хорафәт караңлыгыннан чыңарып, Көръән,сөннәт яктылыгына кертер. Аллахка яки Көръәнгә ышанмаган һәм Көръән белән гамәл кылмаган кешеләрне шайтан юлы булган бидегат, хорафәт караңгылыгына кертер.
Адашу караңгылыгында булган кешеләр җәһәннәм уты әхелләре, алар анда мәңге калырлар». (2:257)
Бер хөкүмәтнең дә үзенең хакимлеген тормышка ашырырга, шул вакытта Илаһилык Хакимлеген мыскылларга һәм халыктан үзенең әмерләренә буйсынуын таләп итәргә хокукы юк. Бер кешегә дә хокумәтне идәра итәргә теләүче яки итүче кешене танырга һәм аларны Аллахның законнары буенча идәра итүче кешеләрдән артык күрергә рөхсәт ителми. Барлыкка Китерүченең законнарыннан баш тарту һәм кеше уйлап чыгарган законнарны тану. Бу бөтенесе буйсынмау һәм баш күтәрү (фетнә) акты булып тора һәм гаеплеләр хәзер яки соңрак җәзага тартылачаклар. Бармы шундый кеше яки кеше төркеме чынлап та хакимлек, закон чыгаручы һәм идәра итүче функциясен үз өсләренә алучылар? Әгәр машинаның ничек эшләүн белмәүче кеше аны хәрәкәткә китерсә, һәрбер машина һичшиксез яраксыз хәлгә киләчәк. Мәсәлән, сез йөртә белмәүчегә автомобилегезне ышанып бирәсез ди, һәм сезнең тиздән кәефегез китәчәгенә шик юк. Әгәр машина корыч һәм тере булмаган төрле металлардан һәм материаллардан ясалган һәм ул эчке төзелеше һәм эшләве турында белемсез кулланыла алмый икән ничек соң кеше, меңнән артык проблемасы һәм санап бетергесез күп мәшәкатьләре булган кешелек дөньясы өстеннән хакимлек итә алачак, әгәр ул хәтта үзен дә тиешенчә белеп бетерми, ә икенчеләре турында әйтеп тә тормыйк? Әгәр дә мондый кешеләр законнар чыгару ролен үз өсләренә алсалар һәм кешенең эшләре белән идәра итсәләр, кешеләрнең язмышы, һичшиксез машинаның тәкъдиреннән бер нәрсә белән дә аерылмас. Сез үзегез дә шуны күрә аласыз: кайда гына Яратучы законнар урынына, кеше уйлап чыгарылган законнар хөкем сөрсә, кайда гына Яратучы законнарын мыскыллап кешеләрнең эшләреннән кеше идәрә итсә - монда беркайчан да тынычлык һәм тәртип хөкем сөрмиячәк. Бүгенге көндә кан кою һәм җәберләү, гаделсезлек һәм золым, эксплуатацияләүләр һәм диградасия чәчәк ата, җәмгыятнең әхлаклылыгы, аның торышы артка тәгәри. Яратучы тарафыннан бирелгән бөтен көчләр һәм сәләтләр яхшылыкны, прогрессны булдыру өчен түгел, ә дөреслектә кешелекне юкка чыгару өчен кулланыла. Кешеләрнең санап бетергесез газаплануларының
сәбәбе шунда: ул механизмны һәм машинаның эшләүен белмәүче һәм аны йөртеп караучы бала кебек булуында. Машинаны ясаучы гына аның серен, механизмны аны идәрәа итү, куллану ысулын белә. Әгәр дә кешеләр хәзер үк үзләренең һәлакәткә таба эшләнгән адымнарын үзгәртсәләр һәм Яратучы законнары буенча намуслы яшәсәләр, кешеләр ягыннан китерелгән зарарны үзгәртергә була һәм аның тормышын коткарырга була. Сез үзегез дә шуны күрә аласыз: кайда гына Яратучы законнар урынына, кеше уйлап чыгарылган законнар хөкем сөрсә, кайда гына Яратучы законнарын мыскыллап кешеләрнең эшләреннән Кеше идәра итсә - монда беркайчан да тынычлык һәм тәртип хөкем сөрмиячәк. Бүгенге көндә кан кою һәм җәберләү гаделсезлек һәм золым, эксплуатацияләү һәм деградация чәчәк ата, җәмгыятнең әхлаклылыгы, аның торышы артка тәгәри. Яратучы тарафыннан бирелгән бөтен көчләр һәм сәләтләр яхшылыкны, прогрессны булдыру өчен түгел, ә дөреслектә кешелекне юкка чыгару өчен кулланыла. Кешеләрнең санап бетергесез газаплануларының сәбәбе шунда: ул механизмны һәм йөртеп караучы бала кебек булуында. Машинаны ясаучы гына аның серен, механизмны аны идәра итү, куллану ысулын белә. Әгәр дә кешеләр хәзер үк үзләренең һәлакәткә таба эшләнгән адымнарын үзгәртсәләр һәм Яратучы законнары буенча намуслы яшәсәләр, кешләр ягыннан китерелгән зарарны үзгәртергә һәм аның тормышын коткарырга була. Бу проблеманың чишелешенә башка юл юктыр.Аллах Тагәлә кешеләргә шәригать хөкемнәрен иңдергәндә, Ул безнең өстебездән хөкем итер өчен генә иңдермәде, ә бары тик безгә җиңеллек китерер өчен.
Чөнки ул гына кешенең асылын, нәфесен белә. Һәм бары тик шушы кануннар гына кешелекне бәхеткә һәм тынычлыкка китерә.
Аллах Тагәлә Көръәндә әйтә:
« Ий Мухәммәд (с.г.в.), Без сине ебәрмәдек, мәгәр галәмнәргә рәхмәт өчен генә җибәрдек.» (21:107)
Ислам җәмгыятенең җыелмасы – шәригать, моңа хәтле булган кануннарны
(Тәүрат, Инҗил) төпләп тәмамлаган һәм Аллах Көръәндә әйтә:
« Берәү Ислам диненнән башка дингә иярсә, аның дине вә гамәле һич кабул булмый, ул ахирәттә хәсрәтләнүче вә һәлак булучыдыр». (3:85)
Бары тик Ислам шәригате генә кешеләренең һәр проблемасына җавабы бар (экономика өлкәсендә, юристпруденция, эчке һәм тышкы политиканы алып бару) һәм бу законнар һәр гасырга, вакытка туры килә. Кайбер галимнәргә бу законнар аңлашылып бетми. Чөнки алар Яратучы законнарын кеше уйлап чыгарылган законнар белән чагыштыралар. Бу законнарны нинди генә сәләтле кеше уйлап чыгармасын, ләкин аларның гаделсез һәм барлык кешеләргә дә туры килмәүлеге ачыклана һәм бу барыбызга да ачык күренә. Ләкин шуңа да карамастан алар Хак Тәгаләнең законнарын мәхлүк булган кеше законнары белән чагыштырырга батырчылык итәләр. Аллахның көдрәтен барлык кешеләрне мөмкинлекләре белән чагыштырып буламаган шикелле, ислам шәригатен дә Кеше законнары белән чагыштырып булмый. Чөнки кеше чикле һәм Аллахның колы. Аллахның бөеклеге чиксез һәм шуңа күрә күпме вакыт үтмәсен безгә иңдерелгән Көръәнгә бернинди дә зыян һәм үзгәреш кертелмәс.
Аллах Тәгалә әйткән:
« Ул Көръәннең алдыннан да вә артыннан да батыл килмәс, ягъни Көръән иңгән елларда да хәзерге көндә дә Көръән Кәримне вә аның хөкемнәрен, вәгазьләрен юкка чыгара торган көч, вә күәт дөньяда табылмады һәм табылмас». (41:42)
« Ни өчен күп кешеләр Көръәннең мәгънәсен фикерләп, уйлап карамыйлар?
Чын күңелдән фикерләп укысалар, әлбәттә Көръәннең Аллах сүзләре икәнлеген белер иделәр. Әгәр бу Көръәннең Аллахтан башка бер кешенең сүзләре булса иде, әлбәттә, кешеләр ул Көръәндә бер – берсенә каршы булган сүзләрне күп табар иделәр.» (4:82)
Ә инде кеше үзе уйлап чыгарган системаны карасак, ул бары тик деградациягә һәм газаплануга гына китерә . Шуңа күрә Көрьәннең күпчелек аятләрендә бары тик Ислам шәригатенең генә дөреслеккә һәм яктылыкка алып бара торган юл итеп күрәбез, ә инде кеше үзе уйлап чыгарган закон һәм система бары тик адашуга китерә. Аллахның сүзләренә колак салыгыз:
« Ий китап әһелләре! Килде сезгә расулебез Мөһәммәд (с.г.в.) китабыгызда Аллах хөкемнәрен яшергәнегезнең күпләрен белдерер өчен, вә күпләрен гафу итәр, әйтмәс.»
«Аллах күндерер бу Көръән белән аның ризалыгына ияргән мөэминнәрне иминлек, тынычлык юлына, ягъни җәннәтләр юлына һәм аларны Үзенең теләге вә ярдәме белән көферлек, наданлык һәм бидегәт, хорафәт караңгылыгыннан чыгарып, чын иман, хак дин яктылыгына кертер һәм аларны туры юлга күндерер.»(5:15 – 16)
« Аллах Тагәлә хак мөэминнәрнең Хуҗасы, аларны бидәгат, хорафәт караңлыгыннан чыңарып, Көръән,сөннәт яктылыгына кертер. Аллахка яки Көръәнгә ышанмаган һәм Көръән белән гамәл кылмаган кешеләрне шайтан юлы булган бидегат, хорафәт караңгылыгына кертер.
Адашу караңгылыгында булган кешеләр җәһәннәм уты әхелләре, алар анда мәңге калырлар». (2:257)
